Het korte antwoord
Gerechtelijke reorganisatie (WCO, PRJ) is de Belgische procedure waarin een bedrijf in moeilijkheden de ondernemingsrechtbank om bescherming tegen zijn schuldeisers vraagt terwijl het probeert door te gaan. Het is geen faillissement. De rechtbank kent eerst een opschorting van maximaal zes maanden toe, die verlengd kan worden; zolang een verzoek hangende is, kan het bedrijf niet failliet verklaard worden. De redding kan drie vormen aannemen: een minnelijk akkoord met enkele schuldeisers, een collectief reorganisatieplan waarover de schuldeisers stemmen, of een overdracht van de onderneming onder gerechtelijk gezag. Voor een leverancier tellen drie praktische punten: lopende contracten eindigen niet automatisch, oude schulden worden bevroren, en jij beslist hoeveel nieuw krediet je geeft. Een publieke reorganisatie zie je in de KBO-status van het bedrijf en in het Belgisch Staatsblad; de private variant die in 2023 werd ingevoerd, wordt niet bekendgemaakt.
Dit is algemene informatie voor sales- en kredietteams, geen juridisch advies.
Het wettelijk kader
Gerechtelijke reorganisatie staat in Boek XX van het Wetboek van economisch recht over de insolventie van ondernemingen, van kracht sinds 1 mei 2018. Een wet van 7 juni 2023, van kracht sinds 1 september 2023, zette de Europese richtlijn over preventieve herstructurering (2019/1023) om en voegde naast de publieke procedure een vertrouwelijke, private procedure toe.
De vormen van een reorganisatie
Vorm | Wat er gebeurt |
|---|---|
Minnelijk akkoord | Het bedrijf onderhandelt, onder bescherming van de rechtbank, met minstens twee schuldeisers naar keuze. Andere schuldeisers zijn niet gebonden. |
Collectief akkoord (reorganisatieplan) | Een plan wordt aan alle schuldeisers voorgelegd; eens goedgekeurd door de vereiste meerderheid en de rechtbank, kan het ook schuldeisers binden die tegen stemden, bijvoorbeeld over betalingstermijnen of gedeeltelijke kwijtschelding. |
Overdracht onder gerechtelijk gezag | De onderneming wordt geheel of gedeeltelijk verkocht, georganiseerd door een door de rechtbank aangestelde mandataris, zodat de activiteit en de jobs onder een nieuwe eigenaar kunnen doorgaan. |
Private procedure (sinds 2023) | Een minnelijk of collectief akkoord dat vertrouwelijk wordt voorbereid, zonder bekendmaking, volgens commentaar van advocatenkantoren op de hervorming van 2023. |
De opschorting
Opent de rechtbank een publieke reorganisatie, dan legt ze een beschermingsperiode van maximaal zes maanden vast. Die kan verlengd worden als de omstandigheden dat rechtvaardigen; samenvattingen van notarissen en advocaten beschrijven een praktisch plafond van twaalf maanden, sommige bronnen achttien. Tijdens de opschorting kunnen schuldeisers hun bestaande vorderingen niet individueel afdwingen, en zolang de rechtbank nog niet over het verzoek beslist heeft, kan het bedrijf niet failliet verklaard en, als het een rechtspersoon is, niet gerechtelijk ontbonden worden.
Wat het betekent als je klant erin stapt
Contracten lopen door. De opening van een reorganisatie beëindigt lopende contracten niet vanzelf, en een clausule die je toelaat op te zeggen wegens de reorganisatie werkt niet. Het bedrijf kan de rechtbank vragen een contract te mogen beëindigen dat het kwijt moet.
Oude facturen worden bevroren. Vorderingen van voor de opening vallen onder de procedure: je dient ze in, en een plan kan de voorwaarden ervan wijzigen.
Nieuwe leveringen zijn een keuze. Leveringen na de opening worden volgens juridisch commentaar in principe normaal betaald. Je kunt voor nieuwe bestellingen nog altijd vooruitbetaling of kortere termijnen vragen.
Volg de afloop. Een reorganisatie eindigt met een goedgekeurd plan, een overdracht of, als ze mislukt, vaak een faillissement.
Hoe je ziet dat een bedrijf in reorganisatie is
KBO-status. In de Kruispuntbank van Ondernemingen heeft een bedrijf in gerechtelijke reorganisatie de rechtstoestand "Opschorting (gerechtelijke reorganisatie)", code 91 in het gegevenswoordenboek van het register. Je ziet het in KBO Public Search. De gids over de KBO toont waar.
Belgisch Staatsblad. Het vonnis dat een publieke reorganisatie opent, wordt bij uittreksel bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad. Hoe je het Staatsblad doorzoekt.
RegSol. De dossiers lopen via RegSol, het centraal register solvabiliteit, dat de partijen in een dossier gebruiken. Wat RegSol is legt de rol uit.
Niet zichtbaar: een private reorganisatie volgens de regels van 2023 wordt niet bekendgemaakt, dus openbare bronnen tonen ze niet.
Om statuswijzigingen over veel accounts te volgen in plaats van één voor één, zie wijzigingen bij Belgische bedrijven opvolgen en de financiële gezondheid van een bedrijf nagaan.
Reorganisatie, faillissement en vereffening vergeleken
Gerechtelijke reorganisatie | Faillissement | Vereffening | |
|---|---|---|---|
Doel | De onderneming laten doorgaan | Een insolvent bedrijf afwikkelen onder een curator | Een bedrijf afwikkelen, vaak solvabel, onder een vereffenaar |
Wie beslist | Het bedrijf vraagt, de rechtbank opent | De rechtbank verklaart | De aandeelhouders, of de rechtbank bij een gerechtelijke ontbinding |
KBO-status | Opschorting (gerechtelijke reorganisatie) | Faillissement | In vereffening, daarna sluiting van vereffening |
Meer over de andere twee in nagaan of een Belgisch bedrijf failliet is en wat het betekent als een bedrijf in vereffening is.
Veelgestelde vragen
Wat is WCO of PRJ in België? Gerechtelijke reorganisatie: een procedure waarin een bedrijf in moeilijkheden bescherming krijgt tegen zijn schuldeisers om te reorganiseren, via een minnelijk akkoord, een collectief plan of een overdracht van de onderneming.
Hoe lang duurt een gerechtelijke reorganisatie? De rechtbank legt een eerste beschermingsperiode van maximaal zes maanden vast, die verlengd kan worden als dat gerechtvaardigd is; commentaar beschrijft een gebruikelijk plafond van twaalf maanden.
Mag een leverancier stoppen met leveren aan een bedrijf in reorganisatie? Lopende contracten eindigen niet automatisch door de reorganisatie, en opzegclausules die erop steunen, gelden niet. Voor nieuwe bestellingen kun je voorwaarden stellen, zoals vooruitbetaling.
Hoe weet ik of een bedrijf in gerechtelijke reorganisatie is? De KBO-status toont "opschorting (gerechtelijke reorganisatie)", en het openingsvonnis wordt bekendgemaakt in het Belgisch Staatsblad. Een private reorganisatie wordt niet bekendgemaakt.
Foto: het gerechtsgebouw van Antwerpen met zijn zeilvormige daken, vanuit de lucht, Lieven Smits, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons